piątek, 26 marca 2010

"Wielka Synagoga" w Lublinie


Synagoga Maharszala, zwana też "Wielką" znajdowała się na północnym zboczu zamku lubelskiego, czyli od strony dzisiejszego dworca PKS. Została zbudowana około 1567 roku. Gmina żydowska równocześnie otrzymała zezwolenie na budowę pierwszej jesziwy, którą ulokowano w budynku synagogi. Sława uczelni była tak wielka, że ściągali do niej żydowscy studenci z całej Europy.

Podczas II wojny światowej niemieckie władze okupacyjne nakazały zamknąć synagogę do celów kultowych. Ze względu na jej dużą powierzchnię, w jej wnętrzu ulokowano schronisko dla ubogich, uchodźców, wysiedleńców oraz kuchnię ludową dla biednych Żydów z getta. Wiosną 1942 roku hitlerowcy doszczętnie zdewastowali wnętrze synagogi i zamienili je w na punkt zborny dla osób, z których formowano transporty do obozu zagłady w Bełżcu. Średnio każdej nocy gromadzono w niej około 1500 Żydów, których następnie pędzono przez Kalinowszyznę na rampę za Rzeźnią Miejską, skąd odchodziły pociągi do Bełżca. Po likwidacji lubelskiego getta synagoga została wysadzona w powietrze.